Yenidoğan bebeklerde dakikadaki solunum sayısı 30-60 arasında olmalıdır. Respiratuar distres sendromu, yaş akciğer veya bulaşıcı hastalıklar bebeğin solunum sayısının artmasına yol açabilir.  

 

Yenidoğan Solunum Sayısı Kaç Olmalı?

Yenidoğan bebeklerde normal solunum sayısı dakikada 30-60 arasıdır. Uyku halinde bir miktar düşerek dakikada 20-40 arasına gerileyebilir. Bu sayılar hesaplanırken alınan ve verilen nefes toplamda bir adet sayılır. Ayrı ayrı toplanmaz.

İnsanların dakikadaki solunum sayıları, yaşları ilerledikçe düşer. Örneğin yenidoğan bebeklerdeki solunum sıklığı gittikçe düşer; 6. haftadan sonra dakikada 25-40 aralığına gerilemiş olur.

Yenidoğan Solunum Sayısı Nasıl Ölçülür?

Bebeğinizi emzirin, rahatlatın. Konforlu bir pozisyonda alın; bir dakika boyunca göğsünün kaç defa yükseldiğini sayın. Stetoskobunuz varsa dinleme yolu ile de yenidoğan bebeğinizin solunum sayısını hesaplayabilirsiniz.

Aşağıdaki şartlarda yapılan ölçümler sağlıklı olmayacaktır:

  • Bebeğiniz ağlıyorsa
  • Çok heyecanlı veya endişeli ise
  • Yüksek ateş söz konusu ise

Yenidoğanda Solunum Problemleri Belirtileri

Yenidoğan bebeklerde solunum sayısı bazen ağlama vb. normal nedenlerle 30-60 arasında olmayabilir. Ancak bazen de hafif veya tehlikeli hastalıklar söz konusu olabilir. Bu durumlarda aşağıdaki belirtilerden biri veya birkaçı göze çarpabilir:

Islık Sesi: Bebeğiniz nefes verirken ıslık gibi bir ses geliyorsa, bronşlarında daralma söz konusu olabilir.

Ten Renginin Değişmesi: Solunum sayısının değişmesi ile birlikte bazen siyanoz (tende mavi-mor renk) söz konusu olabilir. Bu durumda bebek yeterli miktarda oksijen alamıyor demektir.

Cildin Çekilmesi: aldığı nefes yeterli gelmezse bebeğin göğüs cildi köprücük kemiği üzerinden, kaburga aralarından veya göğüs kemiği altından çekilebilir.

Burun Kanatlarının Açılması: Bebeğiniz nefes alırken burun kanatlarını oldukça açıyorsa, daha fazla nefes almaya ihtiyacı olduğu anlamına gelir.

Homurdanma: Bebekler yeterli miktarda oksijen alamazlarsa nefes verme esnasında homurdanma, inilti, sızlanma gibi sesler çıkarabilir.

Not: Bebeğiniz hızlıca nefes alıp verdikten sonra 10 saniye kadar nefes almadan durabilir. Bu normal duruma periyodik solunum adı verilmektedir. Ancak duraklama süresi 15 saniyenin üzerine çıkarsa bebeğinizde uyku apnesi söz konusu olabilir. Bu sorun sık karşılaşılan bir durum olmakla birlikte, nadiren tehlikeli olabilmektedir.

Yenidoğan Solunum Sayısını Artıran Etkenler

1. Respiratuar Distres Sendromu

Yenidoğanlarda görülen solunum sıkıntılarının en sık karşılaşılan nedeni; respiratuar distres sendromudur. (Yenidoğanın sıkıntılı solunum sendromu)

Anne karnındaki bebek, amniyon sıvısı ile çevrelenmiş haldedir. Amniyon sıvısının içerisinde ise surfaktan isimli bir madde vardır. Bu madde, bebeğin akciğer gelişimini sağlar. Eksik olması durumunda respiratuar distres adı verilen solunum sıkıntısı doğar. Bebek, yetersiz oksijen alımını telafi etmek için daha hızlı soluk alıp vermeye başlar.

 

2. Kalp Hastalıkları

İkinci en sık karşılaşılan neden ise bebekte görülen kalp hastalıklarıdır. Bebeğin kalbinde delik olması vb. kalp hastalıkları genellikle solunum sayısının artmasına yol açar.

3. Yaş Akciğer Sendromu

Yenidoğanın geçici taşipnesi olarak da bilinen bu durum, endişe verici belirtilere yol açsa da hayati tehlikeye yol açmaz.

Bebeğiniz anne karnında iken amniyon isimli bir sıvı ile tamamen çevrelenmiş durumdadır. Bu sıvı akciğer ve kemik gelişimine yardımcı olduğu gibi, bebeğinizi darbelerden korur ve vücut sıcaklığını sabit tutar. Bebeğiniz anne karnında iken düzenli olarak bu sıvıyı soluyarak akciğerlerine doldurur ve boşaltır; tamamen sağlıklı bir durumdur.

Bu sıvı doğum esnasında akciğerlerden atılır; normal solunum başlar. Ancak bazı bebeklerde bu atım işlemi beklendiği kadar hızlı ilerlememekte ve ortalama bir gün süre ile hızlı solunuma yol açmaktadır.

Yaş akciğer sorununun aşağıdaki bebeklerde görülme riski daha yüksektir:

  • 38 haftadan erken doğanlarda
  • Sezaryenle doğanlarda (özellikle de normal doğum henüz başlamamışsa)
  • Anne şeker hastası ise
  • Erkek bebeklerde

4. Enfeksiyonlar

Mikroplardan kaynaklanan bulaşıcı hastalıklar, yenidoğan bebekte solunum sıklığını artırır. Bu durumun nedeni vücut ısısının yükselmesi olabileceği gibi bazı dolaylı etkenler de olabilir.

Not: Vücut ısısının yükselmesi (yüksek ateş), herkeste olduğu gibi yenidoğan bebekte de solunum sayısını artırır.

Yenidoğan Solunum Sayısını Azaltan Etkenler

1. Sinirsel Problemler

Sinirsel (nörolojik) sorunlar, yenidoğan bebeklerde solunum sayısını düşürebilir. Örneğin “kafa içi basınç artışı sendromu (KİBAS)” söz konusu ise ve beyin sapındaki solunum merkezi baskılanırsa, solunum sıklığı düşebilir.

2. İleri Respiratuar Distres Sendromu

Yenidoğanın sıkıntılı solunumu sendromu çok ileri seviyede olursa, solunum verimi son derece düşebilir. Bu şartlar altında dakikadaki solunum sayısı 30’un altına gerileyebilir. Bu durum söz konusu olursa bebeğin yaşamı tehlikeye girebilir; bebeğin acilen yoğun bakım ünitesine alınması gerekir.

Yazar Hakkında

Editör

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.