Kardelen ümidin sembolüdür. Nezaketi ile ruhları inceltir. İlkbaharın gelişini müjdeleyen ilk çiçek olduğu için birçok farklı hikayede başrol oynar. Hemen hepsinde de ümit, diriliş ve zarafet anlamlarını taşır.

Kardelen Hikayeleri ve Efsaneleri

İlk İnsan, İlk Tanışma…

Hikayeye göre, Hz. Havva annemiz ve Hz. Adem atamız cennetten müsaade edildiklerinde gönülleri mahzun, boyunları bükük inerler. Dünyaya merhaba dediklerinde ise cennetin iklimi ile değil, arzın kışı ile karşılaşırlar. Kış çetin ve bir o kadar ısrarlıdır. Öyle ki, bahar gelmeyecek gibidir. O kadar uzun sürer ki, Havva annemiz ümidini kaybetmeye başlar.

 

Kışın hüznünde kaybolmak üzerelerken bir melek beliriverir, selam eder. Bir kar tanesini avuçlarının içine alır, dudaklarına götürür, üfler, hayat verir. Kar tanesi, kardelene dönüşür. Karlar yerini bembeyaz çiçek tarlalarına; kardelenler ise bahara bırakır. Havva annemizin hüznü biter, baharın neşesi ile dolar içi. Yepyeni başlangıçlar için kalplerinde yepyeni bir umut ışığı doğuverir…

Bir Alman Hikayesi

Almanya literatüründe geçen bir hikayede kar, Tanrının buyruğu ile görevlidir. Tanrı karı yarattıktan sonra, tüm çiçekleri gezmesini ve renklerini toplamasını ister. Kar güle uğrar; kırmızısını vermesini ister. Gül reddeder. Sonrasında  papatyaya uğrar; sarısını vermesini ister. Papatya da gönülsüzdür. Kar bir süre tüm dünyayı dolaşır ancak hiçbir çiçek, rengini kara bağışlamaz. Ta ki kardelenle karşılaşıncaya kadar.

Kar kardelenden rengini isteyince, kardelenin ince ruhu karı eli boş çevirmeye razı olmaz. Kar, kardelenin bu cömert tavrı ve hassas gönlü karşısında dayanamaz ve bir anlaşma yapar: Kardelenden aldığı renklere karşılık, kardelenin kendisini ısıtarak ilkbaharda açan ilk çiçek olmasını diler. Nazik kardelen kabul eder.

Kardelen o gün bugündür karların arasından sıyrılıp çıkarak bembeyaz çiçekler açmaktadır.

Bir Rumen Efsanesi

Bir Romanya efsanesi, kardeleni bir kahraman hatırası ile anar. Efsane şöyle:

Güneş her yıl ilkbahar mevsimi geldiğinde genç ve güzel bir kız şekline girer. Yeryüzüne inerek toprakları ısıtır, aydınlatır, neşelendirir. Seneler böyle akıp gitmektedir. Ama yılın birinde kış, kıskançlığına dayanamayıp kızı rehin alır. İlkbaharın gelmesine izin vermez.

Güneş kız, kışın tutsaklığında günler geçirirken bir kahraman çıkagelir. Kışla savaşa tutuşur, kıran kırana bir mücadele sonrasında kızı kışın zindanından kurtarır. Ancak bedelsiz olmaz bu; yaralanır. Güneş bir taraftan gökyüzünde yükselirken, kahramanımızın yaralarından damlayanlar ise yeryüzüne düşer. Düştükleri yerde toprak canlanır ve kardelenler verir. Baharın dönüşüne şahitlik ederler.

Romanyalılar ise o gün bugündür kardeleni baharın dönüşünün simgesi olarak görür, onurlandırırlar.

Ve Bir Kardelen Masalı…

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde; develer tellal pireler berber iken her mevsimin tahtında biri otururmuş. Yaz Kralı haşmetiyle ve cömertliği ile bilinirmiş. Sonbahar Sultanı insanların hüznüne ortak olurmuş. Sonbahar sonlanmaya yüz tuttuğunda ise kışın hükmünü elinde tutan Kış Cadısı konuverirmiş doğa tahtına.

 

Üç mevsim boyunca eli kolu bağlı olmanın hırsını çıkarırmış insanlardan Kış Cadısı. Soğukla evlerine hapseder, kıtlıkla aç bırakır, fırtınalarla dehşet saçar ve şimşeklerle korkuturmuş. Mevsim ilkbahara doğru eğilince, istemeye istemeye tahtını Baharın Hanımına bırakırmış. Seneler böyle yuvarlanır gidermiş.

Ancak bir kış, hükmünün sonsuz olmasını dilemiş Kış Cadısı. Baharın Hanımı doğa tahtına geçmek istediğinde bir türlü bırakmamış. Amansız bir savaş başlamış aralarında. Kış Cadısı ve Baharın Hanımı tüm kozlarını paylaşırken, Baharın Hanımı parmaklarından bir damla kan kaybedivermiş.

Dünyaya düşen kan damlası karı eritmiş ve toprakta minnacık bir kardelen bitirmiş. O kardelen, insanlara ve Baharın Hanımına moral kaynağı olmuş. Kış Cadısına üstün gelmiş. Baharın Hanımı insanlara neşe, ümit ve bereket getirirken; kardelen de ilkbaharın simgesi olmuş.

Kardelen Çiçeği Anlamı

1. İlkbahar ve Ümit

Kardelen ilkbahar gelininin nedimesidir. Umut aşılar. Henüz yeryüzü ısınmamış ve güneş bitkilere hayat vermemiş olsa da; tüm zorluklara rağmen karı deler. Her ne kadar soğuğu kesilmemiş olsa da, kışın bitecek olduğunu sembolize eder. İlkbaharın kucaklayıp sunduğu tüm anlamlara teşnedir kardelen.

Hemen her kültürde ve hikayede aşağıdaki anlamları çağrıştırmıştır:

  • Ümit
  • Yeniden doğuş ve diriliş
  • İyimserlik

Not: Kardelen çiçeğinde Galanthamine isimli bir kimyasal bileşen vardır. Bir tür alkaloid olan bu bileşenin, Alzhaimer ve HIV (AIDS) tedavisinde etkili olabileceği düşünülüyor. Kardelen asırlardır olduğu gibi bugün de insalığa ümit veriyor.

2. İncelik

Kardelen karı delip yükselirken ne harlı ateşin dehşetini kullanır, ne de kaba kuvvetin yıkımına güvenir. Merhamet ve empatinin gönülleri erittiği gibi, ılık dokunuşları karda yollar açar. Yine hemen her anlatıda kardelen, ümidin yanında incelik ve zarafetle birlikte anılmıştır.

Kardelen, aşağıdaki anlamları da sunar:

  • Saflık
  • Teselli
  • Başkasının acısını anlayabilme ve hüznüne ortak olma

Kardelende sempati anlamları yoğundur. Karşıdaki kişi veya kişilerle bir duygudaşlığın varlığını sembolize eder. Dolayısıyla gerek neşe, gerekse hüzünde ortak olmak istediğiniz bir kişiye duygularınızı kardelenle ifade edebilirsiniz.

3. Farklı Kültürlerde Kardelen Anlamı

Tek Olumsuz Anlam Viktoryen İngilteresinde

Kardelenin olumsuz çağrışım yaptığı tek kültür, 19. yüzyıl İngilteresi. Viktoryen dönem olarak adlandırılan bu kültürde kardelen, ölümün sembolü olarak görülüyordu. Bir evin içine kardelen sokmak, uğursuzluk anlamına gelirdi. Bir kişi sadece bir tane kardelenin çiçek açtığını görürse, ölümün haberini almış demekti.

Bugün bile İngiltere’nin kırsal kesim sakinlerinde kötü bir şöhreti vardır kardelenin. Bu kişiler için birine kardelen vermek, onun ölmesini istemek anlamına gelmektedir.

Diğer Bazı Anlamlar

Kardelen diğer bazı kültürlerde aşağıdaki anlamlara gelmektedir:

  • Bazı kültürlerde kardelenin çiçek açışı, tanrıların dönüşünü simgeler.
  • Kara büyüden koruduğuna inananlar vardır.
  • İyi şans getirdiğine inandığı için yanında taşıyanlar veya evinde bulunduranlar vardır.

 

Not: Kardelenin Avrupa’da sunduğu anlamlara Türklerin büyük katkısı vardır. Kardelen Avrupa’ya uzun yıllar boyunca Türkiye’den (Konstantinopolis – İstanbul’dan) gönderilmiştir.

Yazar Hakkında

Editör

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.